World Socialist Web Site (www.wsws.org)

www.wsws.org/tr/2006/nov2006/oaxa-o08.shtml

Meksika hükümeti Oaxaca’da protestoculara karşı kanlı bir saldırı başlattı

Rafael Azul
8 Kasım 2006
İngilizce’den çeviri (31 Ekim 2006)

Pazar günü binlerce federal çevik kuvvet polisi, Meksika’nın güneyinde yer alan Oaxaca eyaletini kontrol altında tutmakta olan muhalefet hareketini ezmek üzere bu eyaleti işgal etti. Bu polis operasyonu, artmakta olan yoksulluk ve eşitsizlik nedeniyle patlak vermiş olan Oaxaca protestolarının ötesinde bir önem taşıyor. Bu, ülkenin işçi sınıfına, Meksika egemen seçkininin çıplak şiddet ve baskı uygulamak konusunda istekli olduğuna dair yapılmış bir uyarıdır. Oaxaca’lı protestocuları savunmak için emekçi halkın Meksika’nın her yanında seferber edilmesi gerekiyor.

Saldırı Pazar günü sabah saat 8’de, 4.536 Federal Önleyici Polis (PFP) memurunun ve 120 Federal Tahkikat Dairesi (AFI) ajanının eyalete girmesiyle başladı. Polis gücü, hem basınçlı su, hem de biber gazı ve göz yaşartıcı gaz sıkabilen 14 zırhlı araç ve altı helikopterle donatılmıştı. Polis, saldırının başlamasından 13 saat sonra, arkasında üç ölü ve çok sayıda yaralı bırakarak eyaletin başkenti Oaxaca’yı ele geçirdi.

Bir göz yaşartıcı gaz kapsülü, José Alberto Lopez Bernal adlı bir hemşirenin göğsünü parçalayarak ölümüne neden oldu. Fidel Garcia adlı bir öğrenci, kurşun yarası sonucunda öldü. Öğretmen olan üçüncü kişinin kimliği henüz bilinmiyor.

Operasyon sırasında resmi olarak 40 - 50 kişi tutuklandı. Buna karşılık, içlerinde Nochixtalan kasabasından Pazartesi sabahı bir otobüse bindirilip götürülen ve o zamandan bu yana da kendilerinden haber alınamayan 160 kişinin de yer aldığı çok sayıda insanın kaybolduğuna ve haklarında bilgi alınamadığına dair haberler var.

Oaxaca Halklarının Halk Meclisi (APPO) yandaşları saldırıya karşı direndiler. APPO, 14 Haziran’da grevdeki öğretmenlere karşı yapılan vahşice saldırıların hemen sonrasında kurulmuştu. O gün eyalet polisi öğretmenlerin grev çadırlarına saldırmış ve çadırları ateşe vermiş, iki kişiyi öldürmüş ve birçok insanı yaralamıştı.

Aynı zamanda Kurumsal Devrimci Parti’li (PRI) eyalet valisi Ulises Ruiz yönetiminin yıllardır süren yolsuzlukları ve buna ek olarak eyaletin altyapısının büyük bölümünü tahrip etmiş olan Stan Kasırgası’nın üzerinden bir yıl geçtikten sonra eyalet yönetiminin yeniden inşadan sorumlu kuruluşlarının içinde bulunduğu felç durumu Oaxaca halkının öfkesini daha da alevlendirdi. Diğer etkenler su kaynaklarının yerli Kızılderili topluluklardan alınıp turizm sektörüne aktarılması ve mısır fiyatlarının çöküşüydü.

14 Haziran sonrasında APPO ve öğretmenlerin temel talebi Vali Ruiz’in görevden alınmasıydı. APPO taraftarları son iki ay boyunca bu taleplerini kabul ettirmek için hükümet binalarını işgal ettiler.

Meksika Senatosu iki hafta önce, muhafazakâr Ulusal Eylem Partisi (PAN) senatörleri Ruiz’i desteklemek üzere PRI’lı senatörlerle güç birliği yapınca, APPO’nun öne sürdüğü talepleri reddetti. İşte bu noktada Devlet Başkanı Vicente Fox (PAN) yönetimi Oaxaca’ya yapılacak saldırının hazırlıklarına başladı.

Geçen hafta, Ulusal Öğretmenler Sendikası’nın (SNTE) yerel bürokrasisi, ulusal SNTE yöneticilerinin baskısı altında Oaxaca öğretmenlerince beş aydır sürdürülmekte olan grevi sona erdirmek için bir grev oylaması yapmaya zorlandı. Bu polis baskısının başlamasının yolunu açtı.

Polis operasyonu başladığında APPO radyo yayını, halka polisin karşısına çiçeklerle ve bayraklarla çıkma, ancak şiddetten kaçınma çağrısı yaptı. Binlerce insan sokaklara akarak, güvenlik güçlerinin hızını kesen barikatlar kurdu.

Proceso dergisi, federal polise karşı muhalefetin yaygınlığının PFP komutasını şaşırttığını bildiriyor. Polisin ilerlemesi sırasında yüzlerce insan, PFP memurlarınca fiziksel olarak alınıp götürülünceye dek polis araçlarının yoluna yatarak ve kendilerini yere zincirleyerek, göz yaşartıcı gaza ve basınçlı suya göğüs gererek hayatlarını tehlikeye attılar. Helikopterler ilerleyen federal güçlerinin önünü açmak için göz yaşartıcı gaz püskürtü.

Olaylar sırasında orada bulunan bir muhabir, Julio Ponce, APPO görevlilerinin şu anda tutuklananların ve kayıp olanların bir listesini yapmaya ve nerede tutulduklarını tespit etmeye çalıştıklarını belirtti. APPO tutuklananların geçici cezaevlerinde dövüldüklerine ve kötü muameleye maruz kaldıklarına ilişkin haberler alıyor. Tutuklananların bir çoğu yakındaki bir askeri üsse götürüldüler.

Saldırı sırasında polis birlikleri birkaç kez yan yollara saparak, kendilerini taş ve sopa yağmuru ile karşılayan devasa barikatların ve yöre halkının etrafından dolaşmak zorunda kaldılar. Şiddetli direniş gösteren iki mahallede -Aleman ve Viguera- maskeli PFP memurlarının sistematik bir biçimde evlere zorla girdikleri ve izinsiz aramalar yaptıkları görüldü.

Operasyona Kurumsal Devrimci Parti’ye bağlı paramiliter gruplar da katıldı. Geçtiğimiz Cuma günü bir PRI grubu, Oaxaca’da, aralarında Indymedia muhabiri Brad Will’in de bulunduğu üç kişiyi öldürdü. Bu olay, Devlet Başbakanı Fox tarafından -katillere karşı değil, fakat halkın direnişine karşı- polis saldırısını başlatmak için bir bahane olarak kullanıldı. Polislerin yaptıklarının halkı paramiliter ölüm mangalarına karşı korumakla hiçbir ilgisi yok.

Fox’un kör-topal giden yönetimi, zaman zaman valinin görevden alınmasının Oaxaca’daki krizin üstesinden gelmek için ödenecek küçük bir bedel olacağını ima ederek, Ruiz’e olan desteği konusunda çelişkili sinyaller veriyordu. Buna karşılık basında yer alan haberler, yine PAN’den Devlet Başkanı olarak seçilmiş olan Felipe Calderon’un, krizin 1 Aralıkta başlayacak olan kendi görev dönemine kadar uzamasını önlemek istediğinden, daha sert bir tutum alınmasından yana olduğuna işaret ediyor.

PFP-AIF güçleri öğleden sonra saat 7:30’da Oaxaca’nın ana meydanına girdiler ve buldozerlerle APPO’nun merkezini yıkmak için harekete geçtiler. APPO taraftarları radyo yayınlarının yapıldığı radyo istasyonuna doğru geri çekildiler. Mahalle sakinleri, bölgede telefonlarda ve elektrikte yaşanan şüphe uyandıran kesintilere karşın radyo istasyonunun etrafında toplandılar.

Pazartesi günü 50.000’den fazla öğrenci ve işçi Oaxaca’ya yapılan saldırıya karşı Meksiko City’nin sokaklarını doldurdular. Protestocular arasında, güney Meksika’dan gelen büyük bir göçmen nüfusunun yaşadığı bir işçi sınıfı varoşu olan Nezacoyotl’de yaşayan çok sayıda insan vardı. Gösteride bağımsız sendikaların taraftarları da yer alıyordu. PRI bağlantılı Emek Kongresi (CT) üyesi sendikalar -elektrik işçileri sendikası (SUTERM) bunun istisnası olabilir- protestoları boykot ettiler.

Protestocuların çoğu Demokratik Devrim Partisi’nin (PRD) üyesi oldukları halde, bu partinin önderi, Lopez Obrador, APPO’nun kendisine yaptığı destek çağrılarına karşın Oaxaca’daki greve destek vermeyi reddetti. Oaxaca krizi, kimi PRD’li valilerin Fox yönetimine destek vermeleriyle birlikte PRD içinde derin bir bölünmeye yol açtı. Lopez Obrador, bu yaz yapılan başkanlık seçimlerini az farkla kaybetmiş olmasına itiraz edip seçim sonuçlarının adil olmadığını ispatlamaya çalışırken bile Oaxaca’daki toplumsal ayaklanma konusunda büyük ölçüde suskun kaldı ve bu şekilde Meksika’nın burjuva kurumlarına ve kapitalist düzene olan desteğini vurgulamış oldu.

Oaxaca’da okulların Pazartesi günü yeniden açılacakğı düşünülürken, bazı yerli Kızılderili topluklardaki anne-babaların iş başı yapmaya çalışan öğretmenlere saldırdıkları anlaşılıyor. SNTE içindeki, Eğitim İşçilerinin Ulusal Komitesi (CNTE) adını taşıyan bir grup, Oaxaca’da uygulanan baskılara karşı gerek güney eyaletleri Guerrero, Michoacan ve Zacatecas’ta gerekse de Meksiko City’de öğretmenlerin süresiz greve çıktıklarını ilan etti.

Pazartesi günü itibariyle Oaxaca’da polis saldırıları durmuş görünüyordu. Üniversite Radyo İstasyonu hâlâ APPO’nun denetimi altında. APPO yeni barikatlar kurdu ve merkezini Santo Domingo Meydanına taşıdı. APPO önderleri Oaxaca’da yeni bir hükümet oluşturmak için bir kongre toplamaya hazırlanıyor ve diğer güney eyaletlerinde de APPO’ya benzer örgütler ortaya çıkıyor.



Telif Hakkı 1998-2006, Dünya Sosyalist Web Sitesi, Bütün hakları saklıdır